Njujork sedamdesetih bio je grad visokog kriminala i urbanog propadanja, a filmski prikazi tog perioda i danas ostaju upečatljivi
Njujork sedamdesetih godina – grad u kome su ulice bile ispunjene opasnošću, a atmosfera gustog dima i neonskih svetala skrivala je svakodnevne zločine. Filmski autori tog vremena nisu bežali od realnosti: prikazivali su grad kao mesto gde su nasilje, droga i bezakonje svakodnevica. Ovi filmovi ne samo da su uhvatili duh epohe, već su i dodatno pojačali reputaciju Njujorka kao grada u kome je kriminal bio deo svakodnevice.
U to vreme, Njujork je bio pogođen talasom nasilja, epidemijom droge i urbanim propadanjem. Bronx je goreo zbog požara u napuštenim zgradama, Times Square je bio prepun seks-šopova i prevaranata, a kriminal u metrou bio je svakodnevna pojava. Ovakva realnost postala je inspiracija za filmske priče koje su prikazivale surovost i autentičnost grada.
Jedan od najpoznatijih filmova tog perioda je “Death Wish” iz 1974. godine. Glavni lik, kojeg tumači Charles Bronson, postaje osvetnik na ulicama Njujorka, dok režiser Michael Winner prikazuje grad kao distopijski pejzaž prepun pljačkaša i ubica. Bronsonov lik hladnokrvno se obračunava sa kriminalcima, koristeći svoj revolver kao oružje pravde u gradu bez zakona.
“The French Connection” iz 1971. godine donosi sliku Njujorka kao mesta prepunog narkomana i korumpiranih policajaca. Režiser William Friedkin snima film sa gotovo dokumentarnim realizmom, a Gene Hackman u ulozi “Popeye” Doylea juri francusku narko-bandu. Filmska jurnjava između automobila i voza u metrou ostala je upamćena kao jedna od najnapetijih scena u istoriji žanra.
Martin Scorsese u “Taxi Driver” iz 1976. godine prikazuje Njujork kroz oči Travisa Bicklea, usamljenog taksiste i veterana iz Vijetnama. Bickle grad opisuje kao “otvorenu kanalizaciju”, a njegova usamljenost i bes kulminiraju u nasilnom obračunu sa kriminalom. Robert De Niro u ovoj ulozi ostavlja snažan utisak, dok film ostaje simbol mračnog i opasnog Njujorka tog vremena.
“The Taking of Pelham One Two Three” iz 1974. godine odvija se u metrou, gde grupa otmičara drži putnike kao taoce. Policajac, kojeg igra Walter Matthau, pokušava da nadmudri kriminalce, dok su putnici prikazani kao tipični Njujorčani suočeni sa noćnom morom svakodnevnog prevoza. Ovaj film je često hvaljen kao jedan od najboljih prikaza Njujorka sedamdesetih.
Iako je “Saturday Night Fever” iz 1977. godine poznat kao ultimativni disko film, njegova radnja je smeštena u surovu svakodnevicu Bruklina. John Travolta igra Tonyja Manera, čiji plesni podvizi na podijumu svetlucaju na pozadini rasizma, seksualnog nasilja i zloupotrebe droga. Prikaz realnosti čini njegove subotnje pobede još upečatljivijim.
Danas, Njujork je često prikazivan kao mesto romantičnih komedija ili spektakularnih akcija, ali filmovi iz sedamdesetih ostaju svedočanstvo o jednom mračnom periodu u istoriji grada. Ove priče i dalje fasciniraju gledaoce, podsećajući na vreme kada je Njujork bio sinonim za opasnost, ali i za autentičnost i snagu preživljavanja.
